donderdag 11 december 2014

Ervaringsdeskundig CJG ouder op het Avans

Vandaag was wel een bijzondere dag. Op verzoek van het Centrum Jeugd en Gezin was ik uitgenodigd als ervaringsdeskundig CJG ouder op de Avans hoge school in Breda. Dat was best nog spannend want ik zou met nog een collega CJG ouder en andere ervaringsdeskundigen in een panel plaats nemen tijdens een symposium over Jeugd, Gezin en Samenleving. Dat is toch weer een andere ervaring dan een één op één gesprek met iemand hebben of een gastles geven. Daarbij wist ik ook nog niet precies waar de ervaringsdeskundigheid over zou gaan.. maar goed.. ik heb ervaringen genoeg en gelukkig kan mijn geheugen vaak zo wel een paar voorbeeldjes oplepelen.

Eenmaal binnengekomen bleek het om een redelijk groot gezelschap te gaan van beleidsmedewerkers, hulpverleners in de zorgsector, mensen uit het onderwijs en zowaar ook nog een politica van D66. Spannend als er zo'n zaal vol met mensen zit en alles wordt voorgezeten door mensen die er allemaal fors voor gestudeerd hebben. Nou mag ik zelf wel nagenoeg klaar zijn met mijn HBO en missta ik niet op het Avans, toch voel ik me makkelijk wat klein en nietig in zo'n enorm gebouw met zoveel geleerde mensen die allerlei ingewikkelde onderzoeken doen op zo'n lectoraat.

Ik kon me ineens goed voorstellen hoe ervaringsdeskundigen uit de GGZ zich voelden als ze plotseling zich voor een zaal met behandelaars geplaatst zien die er doorgaans allemaal op een universiteit voor gestudeerd hebben. Ervaringsdeskundigheid is toch wat anders, niet minder waard maar anders.

Enfin.. het onderwerp was Eigen Regie in de Zorg. Mensen in hun eigen kracht zetten zodat ze zoveel mogelijk zelfstandig kunnen (blijven) doen. Dat is soms nog niet zo makkelijk. Het spanningsveld zit er wel eens in dat dit niet altijd voor iedereen weggelegd is en er ook niet altijd evenveel reflectie is op wat wel en niet gaat op enig moment van crisis of moeilijkheden. Iemand kan denken dat het heel goed gaat terwijl het in de ogen van anderen helemaal niet zo goed gaat. De kunst is dan toch om een stukje bewustwording op gang te brengen waardoor iemand ook bereid is om te leren. Doorgaans werkt open vragen stellen hiervoor het beste. Samen kijken naar wat er al wel goed gaat en wat er beter kan.

Het komt ook regelmatig voor dat een gezin zelf met een hulpvraag komt. Graag ondersteuning wilt omdat het even niet meer gaat. Men is vastgelopen in het opvoeden of het overzicht even kwijt door moeilijke omstandigheden als een scheiding, depressie of omdat men net in Nederland is. Nieuw zijn in een nieuwe omgeving levert problemen op in het nog helemaal niet weten hoe het allemaal gaat of welke verschillen er zijn en hoe je daarmee om gaat. Ook kan er heimwee, angst, onzekerheid of stress spelen mee spelen. Weer een ander gezin heeft te maken met een huilbaby, ziekte of onervarenheid zonder sociaal vangnet als ouders of familie die mee kunnen helpen of denken. Allerlei dingen kunnen soms erg opspelen en dan is het fijn als je iemand hebt waar je even je verhaal bij kwijt kan en waar je op terug kan vallen. Iemand die al wat meer ervaring heeft.

Vanuit mijn ervaringsdeskundigheid als CJG ouder heb ik verteld over wat ik doe als ik bij gezinnen thuis kom die een opvoed of ondersteuningsvraag hebben. Hoe ik mensen die het moeilijk hebben, tijdelijk ondersteun totdat ze het allemaal (weer) zelf kunnen en hoe ik evt. samen met andere hulpverleners (als die er al zijn) een moeder of gezin terug in de eigen kracht zet zodat ze weer alleen verder kunnen als het moeilijkste stukje achter de rug is.

En nee... ik vertel ze niet wat ze moeten doen of hoe ze het moeten doen. Het is niet dat ik als een schooljuf normen en waarden over breng. Opvoeden is immers een persoonlijk iets. Wat ik wel doe is kijken welke hulpvraag er is, waar men op vast loopt en wat iemand nodig heeft om er zelf weer mee verder te kunnen. Vaak gaat het hier om het zijn van een luisterend oor, kijken wat er allemaal al wel goed gaat en bevestiging geven als er onzekerheid is.

Soms is het praktisch helpen door samen naar dingen te kijken die nog niet zo goed lukken, waar je wat kan vinden of leren en mijn eigen ervaring als moeder delen of een stukje coaching te bieden. Niet als dwingend advies maar meer als alternatief van hoe je het ook nog kan doen. Soms laat ik iets zien of doe ik iets voor of gaan we samen een middagje weg om er eens uit te zijn. Een andere omgeving en leuke ervaringen op doen samen met het gezin. Dan kijken we wat het effect is en hoe zoiets vaker gedaan kan worden. Waar moeder, vader en kind(eren) nog "winst" kunnen halen in hun kwaliteit van leven.

Het is dankbaar werk, CJG ouder zijn en dat mocht ik vandaag delen met heel veel professionals. Vertellen ook vanuit mijn eigen ervaringsdeskundigheid als moeder van een zoon met autisme. En hoe je soms verdwaald in hulpverleningsland als je nog niet weet wat er aan de hand is met je kind en wie je daar dan bij kan helpen. Hoe moeilijk het soms is om de juiste hulp te krijgen als je niet weet waar je die kan vinden. Hoe alleen je je kan voelen als er verder niemand is die zich (h)erkent in jouw verhaal, in hoe jouw kindje doet en hoe je je daarbij voelt. Iemand die snapt wat je nodig hebt .. en dat kan de ene keer een andere moeder zijn, de andere keer een specialist of een steun en toeverlaat zoals een maatschappelijk werker of wijkverpleegkundige die je even op weg helpt als het alleen en op eigen kracht even niet meer lukt.

De workshops die ik daarna kon volgen waren interessant en nuttig. Leuk om zo gelijk wat onderzoeksresultaten mee te krijgen en te horen welke trends en ontwikkelingen er zijn voor de toekomst als het gaat over jeugd zorg. Er gaat weer veel veranderen... voor ons allemaal. En ook dat blijft spannend..

Geen opmerkingen: