zondag 6 januari 2013

De kracht van het woord



"Words are, in my not-so-humble opinion, our most inexhaustible source of magic.  
Capable of both inflicting injury, and remedying it." 
Perkamentus (Dumbledore) 

De kracht van woorden. Er bestaat zoiets als de kracht van woorden. In een van de Harry Potter films geeft Perkamentus al aan dat woorden een enorme bron van magie zijn. Ze kunnen pijn veroorzaken maar ze kunnen ook helend werken. Hij bedoelde daarmee dat je ze op allerlei manier kan gebruiken, om goed te doen maar ook om te kwetsen, om iemand te helpen zich beter te voelen maar ook om iemand mee te kunnen manipuleren, te misbruiken of schaamte of schuldgevoelens er mee op te zadelen.

Woorden zoals gebruikt in toverspreuken, kennen we uit de sprookjesboeken. Hokuspokus pilat pas .. ik wou dat.. (vul hier een willekeurige wens in) en dan maar hopen dat het uit komt. Menig fantasyserie of film als Charmed of Harry Potter leert ons dat toverspreuken machtige wapens zijn tegen allerhande kwaad maar ook misbruikt kunnen worden om kwaad te doen. En in essentie hebben ze gelijk.. en daar heb je geen toverstokje voor nodig.

 In de psychologie kennen ze ook de magie van woorden maar dan anders. Dat is het fenomeen "primen" afgeleid van het Engelse werkwoord "priming" wat inhoudt, iets voorbewerken. In de stucadoors wereld kennen ze het ook. je primed eerst de muur met voorstrijk alvorens je het stucwerk er op zet. Zo kan je ook mensen "voorbewerken" met woorden. Beïnvloeden met woorden alvorens je tot het "echte werk"  komt.

Een bekend fenomeen is de sandwich tactiek. Stapelen.
Drie maal "ja" laten zeggen geeft een "ja" op waar je eigenlijk graag antwoord op wilt.

Voorbeeldje:
"Je bent een aardige meid he ?"
Eh ...ja dat zeggen ze
"Je bent iemand die er om bekend staat hulpvaardig te zijn, toch ?"
Ja doorgaans ben ik wel hulpvaardig.
"Je staat graag klaar voor vrienden die in nood zijn ?"
Ja tuurlijk, help ik dan een handje als ik kan.
 "Ik moet verhuizen volgende week en ik heb geen auto met aanhanger, kom je helpen ?"
Eh....ja... ik kom wel helpen.

Dat is een vorm van primen. Deze vorm gaat wat subtiel en heeft een sterk manipulatief karakter. Je hebt in psychologische experimenten minder sterke manipulaties die nog subtieler zijn.

Je krijgt voor het eigenlijke experiment een lijst met woorden te zien en daarna het experiment. Dan blijkt dat de woorden die je hebt gezien een sterke invloed hebben op je gedrag tijdens het experiment. Een  voorbeeld was bij een experiment waarin geld verdeeld diende te worden tussen mensen en zichzelf. Iemand die van te voren een woordenlijst met woorden als: vrijgevig, overvloed, goede doel, etc. had gezien, was veel ruimhartiger in het verdelen van het geld dan iemand die van te voren een woordenlijst met woorden als: crisis, krimp, bezuinigingen, etc. had gezien.

De magie van woorden in de praktijk. Je hebt het vaak niet in de gaten. Soms voel je dat er iets gebeurd maar kan je het niet benoemen en sta je versteld van het feit dat je zo makkelijk te paaien was of zo simpel te lijmen of te vleien of bedenk je achteraf: waarom heb ik daar zo moeilijk over gedaan, zo erg was het  niet? Dan heeft het waarschijnlijk alles met de woorden te maken gehad. Het ging niet om het idee, het ging niet om de inhoud, het ging om de woorden die gebruikt waren. De manier waarop je bevraagd werd, benaderd werd of tegen gesproken werd.

Woorden kunnen maken dat je open voor iemand staat, dat je ontvankelijk bent en woorden kunnen maken dat je jezelf af sluit van iemand, niet mee wilt werken aan wat die ander van jou wilt. Zijn woorden vriendelijk, respectvol en met een vriendschappelijke, verbindende manier uitgesproken dan zullen ze veel meer effect op je hebben dan als je afwijzend, respectloos of vijandig wordt benaderd.

Words are like magic.. 

Geen opmerkingen: